header_img

Positieve psychologie in de praktijk (2009)



Een boek waarbij de focus is gericht op de aanwezige krachten en niet op de klachten, zal voor menig medicus mogelijk nog een brug te ver zijn. Immers, een dokter, dus ook een psychiater, behandelt een patiënt met klachten. Maar ‘mental health’, zoals de auteur Keyes en Lopez citeert, is niet hetzelfde als afwezigheid van ‘mental illness’ ‘Mental health’ is meer dan dat: het is de aanwezigheid van welbevinden. Positieve psychologie is een stroming binnen de psychologie waarbij de aandacht wordt gericht op de sterke kanten van de mens. Niet langer staat het bestrijden van psychische klachten centraal, maar het ontwikkelen van krachten. Dit boek bestaat uit twee delen.
In het eerste deel stelt Bannink de leden van de positieve psychologie-familie voor. In elk hoofdstuk staat een ‘familielid’ centraal en wordt de achterliggende theorie beschreven, onderbouwd door wetenschappelijk onderzoek. Hierbij komen aan de orde: Optimisme, Hoop, Vertrouwen in eigen effectiviteit, Zelfrespect en Positieve emoties, maar ook Veerkracht, Geluk, Dankbaarheid en Flow. In elk hoofdstuk staan oefeningen om met het thema in de praktijk aan de slag te gaan. In dit deel is ook een hoofdstuk gewijd aan positieve psychologie en neurowetenschappen. Niet alleen de rol van verschillende neurotransmitters wordt belicht, maar ook de nieuwvorming van neurale netwerken die kunnen ontstaan door de aandacht te richten op veerkracht, coping en competenties.
In het tweede deel volgen de toepassingen. De auteur pleit ervoor dat elementen van positieve psychologie niet alleen toe te passen in de psychotherapie, maar ook op het gebied van opvoeding van kinderen, in werksituaties en in conflictmanagement. Bannink bespreekt uitgebreid hoe oplossingsgerichte therapie elementen bevat van positieve psychologie, maar ook waarin ze verschillen. In het laatste hoofdstuk spreekt de auteur haar hoop uit dat in de toekomst er in de postacademische opleidingen van psychotherapeuten en psychiaters, meer aandacht komt voor deze stroming.
Toen mij gevraagd werd dit boek te recenseren, vroeg ik mij af wat ik van een boek met deze titel kon verwachten. Ik kan u vertellen dat ik aangenaam verrast werd door het boek. Zoals de auteur zelf al stelt in haar dankwoord, had het schrijven over positieve emoties het prettige effect dat ze onmiddellijk ook door haar werden ervaren. Zo verging mij dat ook bij het lezen van dit boek. Kortom: een plezierig, prettig leesbaar boek dat ons denkkader kan aanvullen en breed toepasbaar is in zowel professioneel als persoonlijk opzicht.
Recensie Tijdschrift voor Psychiatrie 52, 7 (2010)

In dit populair wetenschappelijk geschreven, prettig leesbare en met citaten gelardeerde boek zet Bannink de positieve psychologie in twee delen neer. Het eerste behandelt hoofdstuksgewijs verschillende kernconcepten, bijvoorbeeld optimisme, self-efficacy, veerkracht, geluk, flow en verbondenheid.
De auteur legt de concepten uit en gaat in op wetenschappelijk onderzoek dat er naar is verricht in relatie tot welbevinden en functioneren. Het tweede deel is een vertaling naar de therapeutische praktijk. Hier gaat Bannink in op de mogelijke samenwerking tussen klacht- en krachtgerichte psychotherapie, schetst ze de link tussen positieve psychologie en oplossingsgerichte therapie en formuleert ze positief psychologische richtlijnen voor de therapeutische attitude en werkwijze. Vervolgens beschrijf tze de toepassing hiervan bij kinderen, ouderen, werkgerelateerde problematiek en mediation.
Al met al is dit een zeer lezenswaardig boek voor hulpverleners die hun therapeutisch arsenaal letterlijk en figuurlijk op een positieve manier willen uitbreiden!
Recensie Dth (Directieve Therapie) (2010)

In Nederland is de Positieve Psychologie langzaam in opkomst. Er is nu voor het eerst een serieus Nederlandstalig overzichtswerk geschreven en dat is een veelbelovende ontwikkeling. Zoals de titel Positieve Psychologie in de praktijk al aangeeft, is het boek bedoeld voor psychologen. Er is voor de geïnteresseerde leek echter veel te genieten. Wie serieus wil werken aan zijn persoonlijke ontwikkeling kan met dit boek een goed begin maken.
Wat de Positieve Psychologie precies inhoudt, is nog niet altijd even duidelijk. Over definities worden in de wetenschap een hoop oorlogjes gevoerd. Bannink houdt zich hier niet mee bezig en bespreekt simpelweg die onderwerpen waar in de Positieve Psychologie veel onderzoek naar wordt gedaan. Ze noemt deze de “familieleden” van de Positieve Psychologie. Denk daarbij onder andere aan optimisme, hoop, positieve emoties, veerkracht, geluk, flow en dankbaarheid. Dat werkt goed en vormt een verhelderende inleiding op het onderwerp.
Lastige onderwerpen worden op een correcte en duidelijke manier behandeld. Optimisme is bijvoorbeeld een onderwerp waar veel valkuilen liggen. In veel populaire zelfhulpboeken wordt optimisme als de oplossing van alles gezien. Er wordt dan gesteld dat we altijd breed grijnzend door het leven kunnen gaan, wanneer we alle gebeurtenissen in ons leven op een positieve manier uitleggen. Bannink trapt niet in deze val. Ze legt aan de hand van onderzoek uit dat pessimistische mensen op een bepaalde manier denken. Wie deze denkpatronen bij zichzelf inziet, kan hier op inspelen door een meer optimistische denkstijl aan te leren. Deze genuanceerde uitleg geeft handvatten voor de praktische toepassing en maakt het onderwerp op een nuchtere manier bespreekbaar. En dat is nu precies waar de toegevoegde waarde van de Positieve Psychologie ligt.
Bij het bespreken van de familieleden is het prettig dat Bannink praktische oefeningen geeft. In de hoofdstukken over de familieleden bespreekt ze niet alleen wetenschappelijk onderzoek en theorie, maar geeft ze ook tips om dit in je leven toe te passen. In het hoofdstuk over Positieve emoties bijvoorbeeld:
“Kies voor deze oefening iemand die je aardig vindt (dat kan je partner zijn, maar dat hoeft niet) en die je dagelijks ziet. Spreek een week lang (of langer als je dat prettig vindt) met die persoon af om elkaar dagelijks over een of meer positieve gebeurtenissen van die dag te vertellen. Deze oefening zal het meeste effect op jullie relatie en op jezelf hebben als de reactie van de ander op dat verhaal positief en enthousiast is” (p. 50).
Daarnaast illustreert ze de theorie met voorbeelden uit praktijk en met metaforen en verhalen. Hierdoor worden de onderwerpen invoelbaar en tastbaar.
Naast een bespreking van de familieleden, bespreekt Bannink ook de bruikbaarheid van de Positieve Psychologie in de klinische praktijk. Dit deel van het boek is vooral interessant voor psychologen. Echter, wie zijn tanden er in zet, kan ook interessante tips voor zijn persoonlijke leven vinden. Met de oplossingsgerichte therapie kun je bijvoorbeeld ook uitstekend zelfstandig aan de slag.
Positieve Psychologie is voorlopig het enige boek over Positieve Psychologie in Nederland. Gelukkig is het ook een goed boek, met heldere uiteenzettingen over de verschillende onderwerpen die er in dit interessante nieuwe onderdeel van de psychologie spelen. Wie zich meer in het onderwerp wil verdiepen, doet er goed aan om dit boek aan te schaffen.
Recensie IvPP: Instituut voor Positieve Psychologie

– “Ik heb genoten van je boek Positieve psychologie en zet het op mijn lijst voor het vak pastorale psychologie en theologie”

– “Positieve psychologie….ECHT schitterend naast je andere boeken. Echt een topper!!!!”

In Nederland is de Positieve Psychologie langzaam in opkomst. Er is nu voor het eerst een serieus Nederlandstalig overzichtswerk geschreven en dat is een veelbelovende ontwikkeling. Zoals de titel Positieve Psychologie in de praktijk al aangeeft, is het boek bedoeld voor psychologen. Er is voor de geinteresseerde leek echter veel te genieten. Wie serieus wil werken aan zijn persoonlijke ontwikkeling kan met dit boek een goed begin maken…….
Positieve Psychologie in voorlopig het enige boek over Positieve Psychologie in Nederland. Gelukkig is het ook een goed boek, met heldere uiteenzettingen over de verschillende onderwerpen die er in dit interessante nieuwe onderdeel van de psychologie spelen. Wie zich meer in het onderwerp wil verdiepen, doet er goed aan om dit boek aan te schaffen.   Recensie Psycholoog.net
Binnen de psychotherapie lag al heel lang het brandpunt op het bespreken van alles wat er niet goed is gegaan. Vraag een client wat er fout is gegaan de afgelopen week en het uur is zo voorbij; vraag hem wat er goed is gegaan en wat hij/zij goed gedaan heeft en het blijft stil, want de klant heeft daar nog niet over nagedacht. Fredrike Bannink heeft een fraai overzicht (vooral de breedte, minder de diepte) van de positieve psychologie geschreven, niet alleen bruikbaar voor psychologen, maar ook voor maatschappelijk werkers, huisartsen, en bijvoorbeeld ook bruikbaar voor schizofrene patienten die steun nodig hebben om dat wat ze goed kunnen uit te bouwen en bovenal te waarderen. Al in de 90-er jaren was zij voorloper met de oplossingsgerichte therapie.
Recensie bol.com (2010)

Ga naar het boek

    Zoeken